İkinci el satışa e-Devlet şartı geliyor! Telefonunuz "beyaz listede" mi?

Ticaret Bakanlığınca, cep telefonu, tablet, akıllı saat, bilgisayar ve oyun konsollarının ardından televizyonların da yenilenerek yeniden satışa sunulmasına yönelik düzenleme yapılacak.Bakanlık, konuya ilişkin hazırladığı Yenilenmiş Ürünler Hakkında Yönetmelik Taslağı'nı ilgili tarafların görüşüne sundu. Yönetmelik, cep telefonu, tablet, akıllı saat, bilgisayar, oyun konsolu ve modemlerin yenilenerek yine satışa sunulmasına ilişkin esasları düzenliyor.TELEVİZYONLAR DA YENİLENİP SATILABİLECEKTaslağa göre, televizyonlar da yenilenerek yeniden satışa sunulacak ürünler arasına iç edilecek. Böylece bu ürün grubunun da güvenilir biçimde ekonomiye yine kazandırılmasına ve israfın önlenmesine katkı sağlanması amaçlanıyor.YÜBİS ZORUNLU OLACAKBakanlıkça bu ürünlere ilişkin Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi (YÜBİS) devreye alınacak. Yenileme işlemlerinin, Bakanlıkça belirlenen düzenlemelere müsait olarak YÜBİS üzerinden yapılması ve oluşturulan elektronik sertifikanın tüketicilere verilmesi mecbur hale gelecek.KAYIP-KAÇAK VE ÇALINTI ÜRÜN SORGULAMASI YAPILABİLECEKSistemle, yetkili satıcı ve yerinde yenileme noktası, yetkilendirme, kayıp-kaçak ve çalıntı ürün sorgulaması, veri trafiği kontrolü, yeterlilik belgesi ile yenileme yetki belgesi geçerlilik durumu sorgusu gibi konularda elde edilecek veriler takip edilecek. Bu verilerin lüzumlu bölümleri, tüketiciler tarafından erişilebilir ve sorgulanabilir olacak. Sistemle, yenileme işleminin belirli aşamaları ve sertifika üretimi süreçlerinin tamamlanması ve izlenmesi sağlanacak.Yenileme merkezlerinin, yetkili satıcıların, yerinde yenileme noktalarının ve Bakanlıkça belirlenen öbür bilgi ve belgelerin YÜBİS'e kaydedilmesi zorunluluğu gelecek.Yetki belgeli merkezlerin, yenilediği ürünlere ilişkin müstahsil veya ithalatçı tarafından hazırlanan Türkçe tanıtma ve kullanma kılavuzlarını kendi internet sitesinde bulundurması gerekecek. Tüketicinin talep etmesi halinde yenileme merkezi, bu kılavuzu yazılı veya kalıcı veri saklayıcısıyla tüketiciye verecek.Yenileme işlemi gerçekleştirilen ürünün tanıtma ve kullanma kılavuzunda değişiklik yapılması gereken durumlarda, bu değişikliklere ilişkin tüketicinin bilgilendirildiğini ispat etme yükümlülüğü yenileme merkezine ait olacak.İKİNCİ KEZ YENİLENEBİLMESİ İÇİN 30 GÜN GEÇMELİYetkili satıcıların kredi kartıyla yaptıkları satışların, yenileme merkezine ait sanal POS üzerinden gerçekleştirilmesi gerekecek.Yenilenmiş bir ürünün yine yenilenebilmesi için satış tarihinden itibaren en az 30 gün geçmesi gerekecek. Böylece, olası suistimallerin önüne geçilmesi amaçlanıyor.BEYAZ LİSTE ŞARTITaslakla, yenileme yetki belgesinin alınabilmesi için gereken şartlarda da düzenleme yapılması öngörülüyor. Buna göre, Bakanlıkça belirlenen düzenlemelerde yer meydan özelliklere müsait olarak alınmış yeterlilik belgesine sahip olunması ve sermaye şirketi niteliğinde olunması gerekecek.Yapılan kontrol ve inceleme neticesinde yenileme merkezinin uyarılması, yetki belgesinin askıya alınması veya iptal edilmesine ilişkin kararların değerlendirilmesi amacıyla Bakanlıkça komisyon kurulacak. Söz konusu komisyonun 5 üyeden oluşması öngörülüyor.Elektronik kimlik bilgisi bulunan kullanılmış malların yenilenebilmesi için e-Devlet'te yer meydan "beyaz liste"de yer alması, en az bir yıl öncesine ilişkin veri, ses ya da kısa mesaj kullanım trafiğinin bulunması gibi şartlar aranacak.Kullanılmış malın değerleme işleminin malın yenileme merkezine, yerinde yenileme noktasına ya da yetkili satıcıya teslim edildiği veya ulaştığı tarihi takip eden üç amel günü içinde sonuçlandırılması gerekecek.Malın bedeli ve varsa indirim, kupon gibi taahhüt edilen faydaların, tüketicinin bu değerlemeyi kabul ettiğine ilişkin onayının alındığı gün sağlanması mecbur olacak.Takas içeren sözleşmelerde ise bu faydalar, tüketicinin işleme ilişkin yükümlülüklerini yerine getirdiği gün sağlanacak.CAYMA HAKKI PLANLANIYORTaslakla, tüketicinin yenilenmiş ürünlere ilişkin hakları da genişletiliyor.Piyasaya sürülen ürünlerin nitelik denetiminde tüketicilerin elini güçlendirmek amacıyla tüketicilere mesafeli yöntemle yapılan satışlarda tanınan cayma hakkının, öbür satış yöntemlerinde de geçerli olacak şekilde genişletilmesi öngörülüyor.Buna göre, yenilenmiş ürün satışında, mesafeli satış yöntemiyle kurulan sözleşmelere ilişkin ilgili yönetmelik hükümleri uygulanacak. Diğer yöntemlerle kurulan sözleşmelerde de tüketici, 14 gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden cayma hakkına sahip olacak.Taslak yönetmeliğin, yayımının ardından üç ay sonra yürürlüğe girmesi planlanıyor.Kaynak: AA / Mert Davut