Deprem bilimci Prof. Dr. Hasan Sözbilir: Diri fay sayısı yükseldi! Korkutan artış!
SON DAKİKA HABERİ: İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Türkiye diri fay haritasında değişiklik olacağını belirtip, "Türkiye'de özellikle 2023'ten sonra, büyük depremin ardından Türkiye'deki faylar sıfırdan ele alındı. Haritamızda yer almayan diri faylar var mı diye güncelleniyor. Türkiye yeni diri fay haritası, önümüzdeki aylarda devletimiz tarafından açıklanacak. Buna göre Türkiye'deki diri fay sayısında artış olduğunu söyleyebiliriz. Yani 485 tane olan diri fayımız 600'ün üzerine çıkmış olacak. Bu durumda Türkiye'deki deprem tehlikemiz artmış oluyor" dedi
Türkiye'nin Doğu, Güneydoğu, Akdeniz, İç Anadolu ve Karadeniz bölgeleri, 6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli, 10 ili etkileyen 7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki depremlerle sarsıldı. Depremler, aka yıkımlara, can kayıplarına ve yaralanmalara yol açtı. "DÜNYANIN EN BÜYÜK DEPREMLERİNDEN BİRİYDİ" DHA'daki habere göre depremin 3'üncü yıl dönümünde değerlendirmelerde bulunan DEÜ DAUM Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, "6 Şubat 2023 tarihinde dünyanın en aka depremlerinden birini yaşadık. Birkaç saniye içinde Hatay'dan Adıyaman'a ve Kahramanmaraş'a kadar olan fay parçaları geri arkaya kırıldı. 350 kilometreyi aşan bir kırılma gerçekleşti. REKLAM "150 KİLOMETRELİK BİR FAY KIRILDI" 7.7 büyüklüğünde bir deprem oldu. 9 saat sonra insanlar daha toparlanmadan, biraz daha kuzeyde en az 150 kilometrelik bir fayın kırılması şeklinde ikinci bir deprem meydana geldi. Dolayısıyla iki depremi beraber düşündüğümüzde, dünyada nadir rastlanan bir deprem olayı gerçekleşmiş oldu. 50 binleri aşan bir can kaybından bahsediyoruz. Ciddi bir maddi hasar ve yitik oluştu. Bu aka depremlerden sonra hala yaralarımızı sarmaya çalışıyoruz. Bizim için de aka bir ders oldu. 99 depremi ile başlayan son 25 yıldaki deprem aktivitesi böylece en üst seviyeye ulaşmış oldu" diye konuştu. "YAKLAŞIK 100 BİN DEPREM OLDU" Bölgede deprem iyileştirme planı çalışmalarının sürdüğünü vurgulayan Prof. Dr. Sözbilir, "İnsanları normal hayata çevirme çalışmaları yapılıyor. Bunlar hem devletin katkısı hem orada yaşayan halkın katkısı hem de Türkiye'deki pek fazla insanın katkısıyla yürütülüyor. Bunun dışında yurt dışından Türk ya da yabancı birçok kurum, kurum ve fert deprem bölgesindeki insanlara yardımcı oluyor. "BU ÇOK CİDDİ BİR SAYI" Bir taraftan da risk azaltma çalışmalarının devreye girmesi gerekiyor. Çünkü bölge deprem tehlikesi yüksek bir bölge. Dolayısıyla öbür bir deprem olduğunda riski gene yüksek düzeyde hissedeceğiz. Özellikle kırılan faylara komşu olan faylarda stres yüklenmesi söz konusu. Şu anda 3 yılda bölgede yaklaşık 100 bin deprem oldu. Bu fazla ciddi bir sayı. Oradaki insanların psikolojisinin bir şekilde düzelememesi demek. İnsanlar normal hayata dönemiyor. Orta ve ufak büyüklükte de olsa depremler hissediliyor" ifadelerini kullandı. REKLAM "7 CİVARINDA DEPREM ÜRETME POTANSİYELİ" Bölgede aka artçıların da yaşanabileceğini anlatım eden Prof. Dr. Hasan Sözbilir, şu ifadeleri kullandı: "Bölgede 6 civarına yaklaşan artçılar gerçekleşebilir. Ana mekanizmanın içinde Kahramanmaraş, Hatay ve Gaziantep var. Bunlara en yakın seviyede etkilenen illerden biri Adıyaman. Ancak kırılan fayların komşu fayları da var. "HENÜZ KIRILMA GERÇEKLEŞMEDİ" Adana ve Malatya tarafında ciddi faylarımız bulunuyor. Adıyaman tarafında, Doğu Anadolu Fayı'na bağlı bazı fay kollarında henüz kırılmayan parçalar var. Ayrıca Göksun tarafında, ikinci depremin güneybatı ucunda Savrun Fayı bulunuyor. Üzerinde fazla sayıda deprem oldu fakat henüz kırılma gerçekleşmedi. Belki ileride bununla ilgili bir problem yaşayabiliriz. 7 civarında bir deprem üretme potansiyeli var. Kırılması yıllarca sürebilir. Şu anda ciddi bir direnç göstermiş durumda. Bunun dışında batıda Ecemiş Fayı var. Kayseri'den Pozantı'ya, Adana'ya kadar uzanan önemli bir fay. O da uzun süredir suskun. Kayseri tarafında Erciyes Fayı gibi faylar da uzun dönemde deprem üretmedi. Bu aka depremler, bu faylar üzerinde stres biriktiriyor." "ESKİ YAPILARIN TERK EDİLMESİ ÇOK ÖNEMLİ" Deprem sonrası bölgede yapılan yeni yapıları da değerlendiren Prof. Dr. Sözbilir, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen konut projelerine değinerek, "Bölgede birçok kentte yapılar aka hasar gördü. Sıfırdan belde yaratılması söz konusu. Yeni şehirleşme, çağdaş teknolojiyle yapıldığı için yeni yapılan binaların yıkılma şansı yok. Devletin başlattığı fazla önemli bir proje var; 100 yılın konut projesi kapsamında 500 bin konut. Bu, Türkiye ölçeğinde başlatılan en aka projelerden biri. Bu sayı 1 milyon, 2 milyon konuta çıkarılabilir. Çünkü eski yapıların terk edilmesi fazla önemli. Sayıyı biraz daha yükseltmemiz gerekiyor" dedi. "FAY HARİTAMIZ GÜNCELLENİYOR" Türkiye diri fay haritasında değişiklik olacağını belirten Prof. Dr. Hasan Sözbilir, "Türkiye'de bilhassa 2023'ten sonra aka depremden sonra Türkiye'deki faylar sıfırdan ele alındı. Haritamızda yer almayan diri faylar mevcut mı diye güncelleniyor. Türkiye yeni diri fay haritası, önümüzdeki aylarda devletimiz tarafından açıklanacak. "DİRİ FAY HATTI 485'TEN 600'ÜN ÜZERİNE ÇIKACAK" Buna göre Türkiye'deki diri fay sayısında artış olduğunu söyleyebiliriz. Yani 485 tane olan diri fayımız 600'ün üzerine çıkmış olacak. Bu durumda Türkiye'deki deprem tehlikemiz artmış oluyor. Farklı illerimizde farklı faylar ortaya çıkacak. Onlarla ilgili yeniden bir düzenleme yapmak gerekiyor. Dolayısıyla risk azaltma çalışmalarına şu anki verdiğimiz önemin iki misli ehemmiyet vermemiz gerekecek" diye konuştu. Dinmeyen acı: 6 Şubat... Üç yıl sonra ortaya çıkan felaket anı... Haberi Görüntüle Erdoğan: Kardeşlerimizi unutmayacağız Haberi Görüntüle